admin 
✍️Γράφει η Γεωργία Δεφίγγου/Ειδική Παιδαγωγός
Msc Ειδικής Αγωγής- Συμβουλευτικής
Ph D Σχολικής Ψυχολογίας
👇 Διαβάστε αναλυτικά!
Οι πρόσφατες πυρκαγιές στον Άγιο Βασίλειο, στο Καλαμάκι και στο Πόρτο Γερμενό άφησαν πίσω τους ένα βαθύ αποτύπωμα. Δεν χάθηκαν μόνο δέντρα, ζώα και φυσικά τοπία. Χάθηκαν εικόνες, μυρωδιές, καλοκαίρια, παιχνίδια και αναμνήσεις που συνόδευαν μικρούς και μεγάλους για χρόνια. Υπάρχει ένας όρος που περιγράφει αυτό το συναίσθημα: περιβαλλοντικό πένθος . Είναι η θλίψη που βιώνουμε όταν χάνεται ή καταστρέφεται ένα φυσικό περιβάλλον με το οποίο έχουμε συναισθηματικό δεσμό. Και, όσο κι αν συχνά το ξεχνάμε, τα παιδιά μπορούν να το βιώσουν εξίσου έντονα.
Πώς νιώθουν τα παιδιά;
Για πολλά παιδιά, ο Άγιος Βασίλειος, το Καλαμάκι ή το Πόρτο Γερμενό δεν ήταν απλώς προορισμοί. Ήταν το μέρος όπου έμαθαν να κολυμπούν, έφτιαξαν κάστρα στην άμμο, κυνηγούσαν πεταλούδες, μάζευαν κοχύλια ή περνούσαν τα καλοκαίρια με τους παππούδες και τις γιαγιάδες τους.
Όταν βλέπουν εικόνες με καμένα δέντρα και καπνό, μπορεί να αισθανθούν:
λύπη, φόβο,θυμό, ανασφάλεια, ακόμη και ενοχές ή ανησυχία ότι “τίποτα δεν θα ξαναγίνει όπως πριν”.
Κάποια παιδιά μπορεί να εκφράσουν αυτά τα συναισθήματα με κλάμα, ευερεθιστότητα ή περισσότερες ερωτήσεις. Άλλα μπορεί να μην πουν τίποτα, αλλά να δείξουν τη στεναχώρια τους μέσα από τη συμπεριφορά ή το παιχνίδι τους.
Πώς μπορούμε να τους μιλήσουμε;
Το πρώτο βήμα είναι να αναγνωρίσουμε το συναίσθημά τους.
Αντί να πούμε:
Μην στεναχωριέσαι, δεν έγινε τίποτα.
Μπορούμε να πούμε:
“Καταλαβαίνω ότι στεναχωριέσαι. Κι εγώ νιώθω λύπη βλέποντας αυτό που συνέβη.”
Όταν τα παιδιά βλέπουν ότι οι μεγάλοι αποδέχονται τη θλίψη τους, αισθάνονται μεγαλύτερη ασφάλεια.
Να απαντάμε με ειλικρίνεια.
Τα παιδιά χρειάζονται αληθινές, αλλά απλές εξηγήσεις, ανάλογα με την ηλικία τους. Δεν χρειάζονται δραματικές περιγραφές ούτε υπερβολικές λεπτομέρειες. Χρειάζονται έναν ενήλικα που θα παραμείνει ήρεμος και διαθέσιμος να ακούσει.
Να τους θυμίσουμε ότι η φύση μπορεί να αναγεννηθεί.
Η καταστροφή είναι πραγματική και δεν πρέπει να την υποτιμούμε. Όμως είναι σημαντικό να δώσουμε και χώρο στην ελπίδα.
Μπορούμε να εξηγήσουμε ότι πολλά οικοσυστήματα έχουν την ικανότητα να αναγεννώνται, αρκεί να προστατευθούν και να τους δοθεί χρόνος. Η αναγέννηση της φύσης είναι μια αργή διαδικασία, αλλά είναι μια υπενθύμιση ότι ακόμη και μετά από μια μεγάλη απώλεια μπορεί να υπάρξει νέα ζωή.
Δώστε στα παιδιά έναν ενεργό ρόλο
Τα παιδιά νιώθουν πιο δυνατά όταν μπορούν να κάνουν κάτι.
Μπορούν:
να ζωγραφίσουν το αγαπημένο τους μέρος όπως το θυμούνται,
να φυτέψουν ένα μικρό φυτό ή ένα δέντρο όταν αυτό είναι εφικτό,
να συμμετέχουν σε δράσεις φροντίδας του περιβάλλοντος,
να μάθουν πώς προστατεύουμε τα δάση και τη φύση στην καθημερινότητά μας.
Έτσι, η αίσθηση της απώλειας μετατρέπεται σταδιακά σε αίσθηση συμμετοχής και ελπίδας. Οι αναμνήσεις δεν καίγονται. Ένα δάσος μπορεί να καεί. Ένα τοπίο μπορεί να αλλάξει. Οι παιδικές αναμνήσεις, όμως, παραμένουν πολύτιμες. Ίσως αυτό είναι το σημαντικότερο μήνυμα που μπορούμε να δώσουμε στα παιδιά: ότι επιτρέπεται να λυπούνται για έναν τόπο που αγάπησαν. Η αγάπη για τη φύση γεννιέται μέσα από τις εμπειρίες μας μαζί της και αυτή η αγάπη μπορεί να γίνει η δύναμη που θα μας οδηγήσει να την προστατεύσουμε ακόμη περισσότερο στο μέλλον.
Γεωργία Δεφίγγου
Ειδική Παιδαγωγός
ℳ𝓈𝒸 ℰιδικής Αγωγής-Συμβουλευτικής
𝒫𝒽.𝒟 Σχολικής Ψυχολογίας
📍Τηλ Επικοινωνίας: 𝟼𝟿𝟽𝟾𝟽𝟹𝟿𝟿𝟽𝟼
