Ερώτηση προς τους υπουργούς Υποδομών/Μεταφορών και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων από τους βουλευτές του ΠΑΣΟΚ, Χριστίνα Σταρακά και Γιώργο Μουλκιώτη
Κύριοι Υπουργοί,
Η πρωτογενής παραγωγή και η παραμονή νέων και αγροτών στην ύπαιθρο και τη γη τους, παρά τα όλα προβλήματα κόστους παραγωγής, είναι κομβικής σημασίας και για την μη ερήμωση και εγκατάλειψη των χωριών, αλλά και για την διατροφική αλυσίδα της χώρας.
Το έργο «Δίκτυο ανοικτών διωρύγων πεδιάδος Μόρνου» ξεκίνησε να εκτελείται από το Υπ. Αγροτικής Ανάπτυξης το 2006 και δεν έχει έως σήμερα ολοκληρωθεί.
Tο 2016 η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας ανέλαβε να ολοκληρώσει το έργο. Υπέβαλε τεχνική πρόταση ολοκλήρωσης του συνόλου του έργου η οποία εγκρίθηκε από το Υπ. Αγροτικής Ανάπτυξης, με την υπόσχεση να το χρηματοδοτήσει. Σήμερα εκτελείται το αρδευτικό σκέλος.
Χωρίς τα υπολειπόμενα- συνοδά έργα, δεν μπορεί να λειτουργήσει. Το ΤΟΕΒ Μόρνου, όπως και η Κοινοβουλευτική Ομάδα ΠΑΣΟΚ, έχουν καταθέσει σειρά ερωτήσεων στα συναρμόδια Υπουργεία και την Περιφέρεια Στερεάς για την τύχη και υλοποίηση του έργου, για θέματα που αφορούν:
α. την εξέλιξη υλοποίησης ενός έργου που θα πρέπει να είναι λειτουργικό, ως προς την άρδευση και τις συστηματοποιήσεις εδαφών, ισοπεδώσεις και τον αναδασμό,
β. θέματα ηρτιμένης εσοδείας, καθώς από 2017 η Γνωμοδοτική Επιτροπή για την απόδοση αποζημιώσεων ηρτημένης εσοδείας της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας, γνωμοδότησε, ότι, αποζημιώσεις ηρτημένης εσοδείας πρέπει να δοθούν στους παραγωγούς για το 2011, αλλά και για τα επόμενα χρόνια, μέχρι ολοκλήρωσης του έργου και για το σύνολο των κτημάτων.
γ. Τα περιβαλλοντικά θέματα της περιοχής πεδιάδας Μόρνου συνδέονται με τον Ταμιευτήρα ΕΥΔΑΠ Μόρνου και την παρακράτηση των υδάτων του ποταμού από το φράγμα. Αποτέλεσμα ένα «ξερό» ποτάμι που πρώτον δεν φέρει ύλη εμπλουτισμού στις παραλίες με συνέπεια φαινόμενα διάβρωσης και δεύτερον περιβαλλοντικά φτωχαίνει την περιοχή.
Το τεχνικό μέρος του έργου περιλάμβανε: τρία αντλιοστάσια, μια δεξαμενή, τους (σωληνωτούς) αγωγούς μεταφοράς νερού στη δεξαμενή, την αγροτική οδοποιία, τις αποστραγγιστικές χωμάτινες τάφρους και τις σκυροδετημένες αρδευτικές διώρυγες. Παράλληλα προβλεπόντουσαν τα υποέργα: «Τοπογραφικές εργασίες αναδασμού» (υλοποίηση από την Π.Ε. Φωκίδας), «Συστηματοποιήσεις εδαφών – ισοπεδώσεις, «Αποζημιώσεις ηρτημένης εσοδείας» και άλλα μικρότερα υποέργα.
Ως γνωστόν, ο Επιθεωρητής Δημοσίων Έργων σε έλεγχο που έκανε το 2014, διαπίστωσε κακοτεχνίες και ελαττώματα στο έργο, όπως την διάτρητη κεντρική δεξαμενή. Το 2017 γίνεται διάλυση της αρχικής εργολαβίας. Η δε αρμόδια υπηρεσία του Υπ. Αγροτικής Ανάπτυξης που εκτέλεσε και παρακολουθούσε το έργο, από το 2014, μεταφέρθηκε στο Υπ. Υποδομών και Μεταφορών. Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης ουδέποτε κινήθηκε για να παραλαμβάνει το έργο που επέβλεπε και η κατάσταση με το έργο αυτό παραμένει επί χρόνια έωλη, χωρίς ουδείς από το κεντρικό σύστημα των Υπουργείων να αναλαμβάνει την ευθύνη ή να δίνουν διοικητική, νομική λύση, για την παραλαβή του.
Στη συνέχεια αλλάζει ο σχεδιασμός του έργου, με νέα μελέτη και νέα εργολαβία, σε κλειστό και όχι ανοιχτό σύστημα, με οχτώ αντλιοστάσια, που θα καλύψουν 1000 στρέμματα το καθένα, κατάργηση αυλακών και πιθανό σημείο άντλησης νερού από παλαιότερο έργο στην περιοχή πεδιάδας στο Καστράκι.
Σήμερα, εκτελείται το αρδευτικό σκέλος. Χωρίς τα υπολειπόμενα-συνοδά έργα, που εκκερεμούν, έργα ολοκλήρωσης και διόρθωσης αστοχιών του εκτελούμενου αρδευτικού δικτύου, χωματουργικά και διαβάσεις και η εφαρμογή της μελέτης αναδασμού, το έργο στο σύνολο του δεν μπορεί να λειτουργήσει.
Οι συνεχείς καθυστερήσεις στην υλοποίηση του έργου και οι μη δεσμευτικές απαντήσεις σαφών χρονοδιαγραμμάτων υλοποίησης εργασιών και πηγής χρηματοδότησης, έχουν φέρει και σε αυτήν την γεωργική περιοχή, τη διοίκηση του ΤΟΕΒ και τους παραγωγούς στα όρια τους.
Ούτε η Περιφερειακή Αρχή Στερεάς Ελλάδας, ούτε Υπηρεσιακοί και Πολιτικοί Προϊστάμενοι Υπουργείων και Αιρετοί σε θέσεις ευθύνης της Φωκίδας, δεν ασχολούνται με τη δέουσα, προς τους πολίτες, επιμέλεια και ευθύνη για την τύχη του έργου. Αν δε, δεν υπάρξει δεσμευτικός σχεδιασμός ολοκλήρωσης για το έργο, το επόμενο τρίμηνο το Διοικητικό Συμβούλιο ΤΟΕΒ Μόρνου, θα παραιτηθεί.
Δεν μπορεί μετά από δεκαετίες να συνεχίζονται μόνο υποσχέσεις και απαντήσεις Υπουργείων χωρίς σαφές δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης και ουδείς να αναλαμβάνει την ευθύνη για τα χρήματα που έχουν χαθεί και την ταλαιπωρία των παραγωγών.
Οι καλλιεργητές έχουν απώλεια εισοδήματος λόγω μη άρδευσης και τεμαχισμού των κτημάτων, αποζημιώσεις ηρτημένης εσοδείας δόθηκαν μέχρι το 2010 γιατί είχε προϋπολογιστεί ότι το έργο θα λειτουργούσε από το 2011. Εφόσον αυτό δεν έγινε για λόγους κατασκευαστικούς (αστοχίες, κακοτεχνίες κλπ) οφείλουν να καταβάλουν αποζημιώσεις μέχρι την παράδοση των κτημάτων μετά τον αναδασμό.
Κατόπιν των ανωτέρω ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:
- Ποια μέτρα πρόκειται να ληφθούν και με ποιο σαφές χρονοδιάγραμμα και πηγή χρηματοδότησης, θα προχωρήσει το έργο για:
α) την υλοποίηση όλων των απαιτούμενων εργασιών ολοκλήρωσης και διόρθωσης αστοχιών του εκτελούμενου αρδευτικού δικτύου;
β) την εκτέλεση όλων των απαιτούμενων χωματουργικής φύσης εργασιών (ξεμπαζώματα, επιχωματώσεις, ισοπεδώσεις και συστηματοποίηση των εδαφών, αντιπλημμυρικές και αποστραγγιστικές παρεμβάσεις);
γ) την κατασκευή (όπου απαιτείται) διαβάσεων στα νέα αγροτεμάχια;
δ) την εφαρμογή της μελέτης του Αναδασμού στο έδαφος;
- Ποια πρόβλεψη υπάρχει για αποζημιώσεις ηρτημένης εσοδείας;
