Βαγγέλης Ντεζές ο Θηβαίος της 🅛🅔🅖🅞

Αναδημοσιεύση της συνέντευξης του σχεδιαστή των Lego:

Πηγή:Lifo

Από την Ελλάδα στα LEGO Stores του κόσμου: το σετ του Βαγγέλη Ντεζέ παρουσιάστηκε από τον οσκαρικό ηθοποιό των «Goonies»
Το σετ του The Goonies, εμπνευσμένο από την εμβληματική ταινία των ’80s, εγκρίθηκε από τη LEGO και ταξιδεύει πια στα ράφια όλου του κόσμου. Ο Έλληνας δημιουργός μιλά για τη φαντασία, την επιμονή και το πώς ένα παιδικό πάθος έγινε μια LEGO δημιουργία που θα ταξιδέψει σε όλο τον πλανήτη

Απο Γιωργος Τσαγκοζης

Από το παιχνίδι με τα LEGO στο παιδικό του δωμάτιο μέχρι το να σχεδιάσει ένα σετ που έγινε παγκόσμιο, ο Βαγγέλης Ντεζέ έζησε το όνειρο κάθε fan creator. Το σετ του The Goonies, εμπνευσμένο από την εμβληματική ταινία των ’80s, εγκρίθηκε από τη LEGO και ταξιδεύει πια στα ράφια όλου του κόσμου. Ο Έλληνας δημιουργός μιλά για τη φαντασία, την επιμονή και το πώς ένα παιδικό πάθος έγινε μια LEGO δημιουργία που θα ταξιδέψει σε όλο τον πλανήτη.

– Πώς ξεκίνησε η σχέση σου με τα LEGO; Ήταν παιδικό πάθος ή προέκυψε αργότερα ως δημιουργική διέξοδος;

Από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου, πάντα ήμουν ένα δημιουργικό παιδί με πάρα πολύ μεγάλη φαντασία, κάτι που έχω ακόμα μέχρι σήμερα. Έτσι, η σχέση μου με τα LEGO αναπτύχθηκε από πολύ μικρή ηλικία, και νιώθω τυχερός που “συναντηθήκαμε” τόσο νωρίς. Πρέπει να ήμουν γύρω στα 7, το μακρινό πια 1989, όταν κάποια σετ του μεγαλύτερου αδερφού μου Δημήτρη και του ξαδέρφου μου Γιώργου έφτασαν στα χέρια μου. Όσο για το δεύτερο σκέλος, μπορώ να σου πω ότι ήταν και παραμένουν και τα δύο μαζί και παιδικό πάθος, και πολύ αργότερα μια βαθιά ανάγκη να βγω από ένα σκοτεινό μέρος, με βοήθησαν να συνδεθώ με τις παιδικές μου ρίζες για να ξαναβρώ τον εαυτό μου ολόκληρο αυτό έγινε μέσα από αυτό το σχεδιαστικό ταξίδι.

-Τι ακριβώς είναι το LEGO ideas;

Το LEGO Ideas ξεκίνησε το 2008, αρχικά ως συνεργασία με την Ιαπωνική εταιρεία CUUSOO (Lego Ideas, Lego Cuusoo), και μετονομάστηκε σε LEGO Ideas το 2014. Η πλατφόρμα παγκοσμίως λανσαρίστηκε τον Απρίλιο του 2011. Είναι ουσιαστικά ένας χώρος για ενήλικες, όπου μπορείς να υποβάλεις την ιδέα ή το σχέδιό σου στη LEGO. Έπειτα από κάποιες διαδικασίες, όπως για παράδειγμα, να συγκεντρώσεις 10.000 ψήφους από το κοινό ή να κερδίσεις σε κάποιον ειδικό διαγωνισμό και εφόσον το σχέδιό σου περάσει από έγκριση, υπάρχει η πιθανότητα να παραχθεί ως επίσημο σετ.

-Πότε κατάλαβες ότι μπορείς να το κάνεις πιο «επαγγελματικά»— ότι οι δημιουργίες σου έχουν κάτι που ξεχωρίζει;

Ο όρος «επαγγελματικά» είναι κάτι που, προς το παρόν, δεν μπορώ να τον τοποθετήσω σε κάτι που θέλω να παραμείνει παιδικό, ανέμελο και ανορίωτο. Αυτή εξάλλου, ήταν και είναι η προσέγγισή μου όταν σχεδιάζω τα βράδια, αλλά ταυτόχρονα και η συνολική δυναμική της δημιουργίας μου στα LEGO. Η άλλη μεγάλη μου αγάπη, και αυτή που τελικά έγινε επάγγελμα, είναι η δουλειά μου ως 3D artist. Δεν θα ήθελα να μετατρέψω όλα μου τα χόμπι σε επαγγελματική απασχόληση· μου αρέσει να διατηρώ αυτή την ισορροπία. Από πολύ μικρή ηλικία, όταν πρωτοσχεδίαζα με LEGO (πέρα από τα σκίτσα μου), κατάλαβα ότι μπορούσα να χρησιμοποιώ τα κομμάτια για να δημιουργώ όμορφα σετ, σε σχέση με τα άλλα παιδιά γύρω μου, ακόμα και απο εκείνα που ήταν πολύ μεγαλύτερα από μένα. Παρ’ όλα αυτά, αυτό που φαίνεται να ξεχωρίζει στις δημιουργίες μου όπως λένε και φίλοι μου σχεδιαστές είναι η ικανότητά μου να κινούμαι με ευκολία σε διαφορετικά επίπεδα, δηλαδή να σχεδιάζω τελείως διαφορετικά concepts. Μπορώ, για παράδειγμα, να φτιάξω εξίσου εύκολα ένα καράβι, ένα διαστημόπλοιο, ένα σετ με art προσέγγιση για έναν γαλαξία σαν ζωγραφικό πινάκα, ή ένα υποβρύχιο steampunk, ακόμα και ένα ποδοσφαιρικό γήπεδο σε μικρότερη κλίμακα. Τέλος τα σχέδιά μου δεν ξέρω αν ξεχωρίζουν γιατί, ως δημιουργός τους, δεν μπορώ να τα δω με απόλυτα καθαρή ματιά.

-Θυμάσαι τη στιγμή που έμαθες ότι η LEGO θα κυκλοφορήσει παγκοσμίως ένα δικό σου σχέδιο; Πώς το έζησες;

Η στιγμή που ανακοινώθηκε πως θα παραχθεί παγκοσμίως ένα δικό μου σετ είναι κάτι που δεν θα ξεχάσω ποτέ στη ζωή μου. Τα συναισθήματα δεν μπορούν να χωρέσουν σε λέξεις και καμία λέξη δεν θα μπορούσε να τους αποδώσει το χρώμα που είχαν.

-Στην αρχή, το μυαλό μου δεν μπορούσε να το συλλάβει ότι, σε κάθε κατάστημα και σε κάθε γωνιά της γης, θα υπάρχει ένα σετ που θα φέρει το όνομά μου, τη φωτογραφία μου και την ιστορία μου. Θα θυμάμαι για πάντα εκείνο το μεσημέρι της Παρασκευής· πρώτος το έμαθε ο πατέρας μου. Σηκώθηκα από την καρέκλα, άρχισα να ουρλιάζω από χαρά, πήρα το αυτοκίνητο — ήταν καλοκαίρι — και πήγα σε μια ερημική παραλία για μπανιό, για να μπορέσω να επεξεργαστώ τι ακριβώς είχε συμβεί. Εκεί, στην παραλία, ξαφνικά άρχισαν να ενεργοποιούνται όλες οι μνήμες μου· από τα 7 έως τα 14, λες και ήταν χθες. Θολές και ξεχασμένες εικόνες, και όμως η μια μετά την άλλη ζωντάνευαν σιγά σιγά. Ήμουν ενήλικας και παιδί την ίδια στιγμή με την ίδια ένταση και σε απολυτή αρμονία. Όλα ξανάγιναν τεράστια όπως τότε που είσαι παιδί και μαθαίνεις τον κόσμο. Μόνο που αυτή τη φορά, έγιναν τόσο μεγάλα, που ένιωσα πως εγώ θα αγγίξω ολόκληρο τον κόσμο. Όσες λέξεις κι αν προσπαθήσω να βάλω, καμία δεν μπορεί να χωρέσει αυτό που πραγματικά νιώθεις.

-Πες μας λίγα λόγια για το σετ που επέλεξε η LEGO. Ποια είναι η ιστορία ή η ιδέα πίσω από αυτό;

Η νίκη μου προήλθε μέσα από τον διαγωνισμό/challenge: ‘If We Could Turn Back Time’ που ήταν αφιερωμένος στα 80s. Εγώ, ως μεγάλος θαυμαστής εκείνης της εποχής (αν και παιδί των 90s), και ιδιαίτερα των ταινιών φαντασίας, μιας και ήταν ο κόσμος μου, ενθουσιάστηκα πάρα πολύ όταν είδα την ανακοίνωση του. Γι’ αυτό τον λόγο, υπέβαλα τρεις προτάσεις βασισμένες σε τρεις αγαπημένες μου ταινίες: Labyrinth, Karate Kid και The Goonies. Η ομάδα της LEGO μέσα από περίπου 300 συμμετοχές επέλεξε 5 τελικά σχεδία για ψηφοφορία από τον κόσμο, που μέσα από αυτήν βγήκαν τα Goonies, για να προχωρήσουν σε παγκόσμια παραγωγή. Αυτό που πιστεύω πως κάνει το σχέδιό μου μοναδικό είναι ότι κατάφερα να ενσωματώσω τις σπηλιές μέσα στο εσωτερικό του πλοίου, έτσι ώστε το τελικό αποτέλεσμα να λειτουργεί με δύο τρόπους: από τη μία πλευρά ως play set και από την άλλη ως display set. Στην ουσία, όλο το σετ αποτυπώνει περίπου τα τελευταία κρίσιμα 45 λεπτά της ταινίας, από τη μία πλευρά έχεις τις σπηλιές, την εξερεύνηση, την περιπέτεια, και από την άλλη τον τελικό στόχο, το θρυλικό πειρατικό πλοίο Inferno. Ουσιαστικά, κρατάς όλη την ιστορία στα χέρια σου.

– Γιατί επέλεξες τα Goonies ;

Τα Goonies είναι μια από τις πιο αγαπημένες μου παιδικές ταινίες, και αυτό όχι τυχαία. Ο Χρήστος ο πατέρας μου ήταν πλοίαρχος σε μεγάλα εμπορικά πλοία. Η Αρετή η μητέρα μου, μου είχε χαρίσει το πρώτο μου πειρατικό σετ το 1989 ένα δώρο που έγινε αστραπιαία το αγαπημένο μου και που με έκανε να αγαπήσω τα LEGO ακόμα περισσότερο, άλλα και το διασημότερο πειρατικό καράβι στην ιστορία της LEGO αυτό του 1989 – 6285 Black Seas Barracuda. Και ετσι εγώ από μικρός απέκτησα μεγάλη αγάπη για τους πειρατές ειδικά για την πρώτη σειρά που κυκλοφόρησε το 1989-1991, η οποία συνέπεσε με τα παιδικά μου χρόνια. Με πολύ κόπο κατάφερα τότε να την αποκτήσω και ακόμα κρατώ αυτή τη συλλογή μέχρι σήμερα. Τα πρώτα μου χρόνια τα πέρασα σε ένα μικρό, όμορφο παραθαλάσσιο χωριό στην κεντρική Εύβοια, την Πλάτανα, όπου οι φανταστικές μου ιστορίες ήταν σχεδόν πάντα συνδεδεμένες με τη θάλασσα, τους πειρατές, τους χαμένους θησαυρούς και τις πυξίδες, τους θείους μου και τις θείες μου που έπαιρναν μέρος σε αυτές τις περιπέτειες μου χωρις να το ξέρουν, μέχρι τώρα που το γράφω.

Όλα αυτά τα στοιχεία, συνδυασμένα με τον ενθουσιασμό και τη νοσταλγία μου, συνδέονται άρρηκτα και με τα Goonies, που για πολλούς και διάφορους λόγους επέλεξα να αποτυπώσω στο σχέδιό μου.

-Πόσο χρόνο και δουλειά χρειάστηκε για να το φτιάξεις; Έγιναν αλλαγές από τη LEGO πριν το εγκρίνουν;

Το σετ που δημιούργησα χρειάστηκε περίπου δύο εβδομάδες για να ολοκληρωθεί, όμως πίσω από αυτές τις δύο εβδομάδες κρύβονταν οκτώ χρόνια προσπάθειας με άλλα σχέδια. Ο συνολικός χρόνος, λοιπόν, ήταν οκτώ χρόνια και δύο εβδομάδες! Μέσα από αυτή τη μακρά διαδρομή, έμαθα πόσο σημαντικές είναι οι ήττες, εκεί ακριβώς όπου πρέπει να σταθείς και να δεις τι μπορείς να βελτιώσεις, τι είναι αυτό που εσύ μπορείς να κάνεις καλύτερα. Στην πραγματικότητα, χάνεις μόνο όταν τα παρατάς, όταν σταματάς, όταν εσύ κλείνεις την πόρτα. Γιατί για να φύγει κάτι από τα χέρια σου, πρώτα πρέπει να ανοίξεις εσύ την παλάμη σου. Όταν όμως συνεχίζεις να προσπαθείς, τότε είναι απλώς θέμα χρόνου να βρεις αυτό που ψάχνεις και να αγγίξεις αυτό που πιστεύεις. Ουσιαστικά, πρέπει να εναρμονίσεις με το θέλω σου, με τις συγκυρίες και τον χρόνο ώστε όλα να ενωθούν αρμονικά. Για να φτάσω να αγγίξω το κουτί του σετ μου, μου πήρε οκτώ χρόνια και δύο εβδομάδες. Η LEGO, από τη στιγμή που σε έχει επιλέξει σε έχει ήδη εγκρίνει, οι αλλαγές και οι διορθώσεις έρχονται στα επόμενα στάδια της διαδικασίας.

-Πώς λειτουργεί πρακτικά η συνεργασία με τη LEGO; Υπάρχει ομάδα που σε καθοδηγεί ή έχεις πλήρη ελευθερία στο design;

Η συνεργασία με την LEGO ήταν μια μοναδική εμπειρία ζωής, είναι ένα από αυτά τα κομμάτια που δεν πρόκειται να ξεχάσω ποτέ. Είχαμε μια υπέροχη συνεργασία και ανυπομονούσα για κάθε επόμενο meeting μαζί τους, και κάθε φορά ήταν και καλύτερη από την προηγούμενη, σε σημείο να μην θέλω να τελειώσουν αυτά τα meeting. Υπήρχε μία σχεδιαστική ομάδα που την αποτελούσαν αρκετά άτομα. Στο μοντέλο δούλεψαν δύο σχεδιαστές μία εξαιρετική Ελληνίδα σχεδιάστρια η Μαρίνα Σταμπολή και ο και ο επίσης πολύ δυνατός Markus Rollbühler σαν (model designers), με την επίβλεψη του Creative Lead Jordan David Scott, παράλληλα και graphic και element designers. Οι οποίοι με κατεύθυναν και επιμελήθηκαν το τελικό σχέδιο με της γνώσεις που έχουν. Εδώ θα ήθελα να αναφέρω ότι στο τελικό σχέδιο επειδή προέρχεται από Έλληνες, στο εσωτερικό του θα συναντήσουμε κατά την διάρκεια του χτισίματος λευκά και μπλε κόμματα σαν reference στην ελληνική σημαία.

-Είχες οικονομικές προσδοκίες από αυτή τη συνεργασία ή το βλέπεις κυρίως ως αναγνώριση και διαφήμιση της δουλειάς σου;

Όπως ανέφερα, η προσέγγισή μου ήταν πάντα παιδική, χωρίς να έχω καμία οικονομική προσδοκία. (Κάτι που έμαθα 7 χρονιά αργότερα). Αυτό που με ωθούσε να συνεχίσω ξανά και ξανά ήταν η επιθυμία να δημιουργήσω ένα σετ που να περικλείει τα δικά μου βιώματα από τα παιδικά μου χρόνια. Το να δω ένα παιδί να προσεγγίζει αυθόρμητα το σετ μου και να αγγίζει το κουτί του, θα ήταν για μένα η μεγαλύτερη ανταμοιβή και πηγή ευτυχίας. Και όσον αφορά τη διάδοση της δουλειάς μου, όταν φτάνεις σε παγκόσμιο επίπεδο ως σχεδιαστής, το ίδιο το έργο σου γίνεται η καλύτερη διαφήμιση χωρίς να χρειάζεται να το φωνάζεις.

– Πώς νιώθεις που κάτι που έφτιαξες μόνος σου θα βρίσκεται στα ράφια των LEGO Stores και οχί μόνο σε όλο τον κόσμο;

Όταν φτάνεις σ’ αυτό το σημείο, δύσκολα πιστεύεις ότι όλα αυτά συμβαίνουν στ’ αλήθεια. Πολλές φορές ξυπνάς και νιώθεις πως όλο αυτό είναι απλώς μια φευγαλέα εικόνα μέσα στο μυαλό σου. Όμως, ανοίγοντας τα social media, η πραγματικότητα σε χτυπάει δυνατά: μηνύματα από κάθε γωνιά του κόσμου, μηνύματα στο Instagram. Πληκτρολογείς απλώς τη φράση “the Goonies LEGO” και ξαφνικά βλέπεις την ιδεα σου να είναι παντού, youtubers, εκπομπές, άρθρα… στη Γαλλία, τη Γερμανία, την Αμερική, την Κορέα, την Τσεχία, την Ισπανία, την Πορτογαλία, την Αργεντινή, τη Ρωσία… Μπαίνεις στην Wikipedia για το LEGO Ideas και αντικρίζεις την ελληνική σημαία να συνοδεύει το όνομά σου, εκεί, όλα γίνονται πολύ ξεκάθαρα δεν είναι απλώς μια φαντασίωση, αλλά η πραγματικότητα. Το σετ σου θα φτάσει όντως σε όλα αυτά τα μέρη και σε κάθε κατάστημα στον κόσμο. Αν μου έλεγες πριν από εννέα χρόνια πως, στο τέλος, όχι μόνο θα κερδίσω, αλλά θα γίνει με ένα μεγάλο σετ, με IP, με 12 αποκλειστικές φιγούρες, ότι το σετ αυτό θα είναι τα Goonies του Ρίτσαρντ Ντόνερ και του Στίβεν Σπίλμπεργκ, ότι μάλιστα θα δημιουργηθεί κι ένα επιπλέον μικρό Goonies σετ ως δώρο για τις πρώτες αγορές για την κοινότητα της LEGO που το περιμένει πολλά χρόνια και τέλος ότι θα είμαι ο πρώτος fan desiger στην ιστορία από τότε που ξεκίνησε το πρόγραμμα LEGO IDEAS που θα τον καλέσουν στην παρουσίαση του σετ του. Τότε, θα σου έλεγα πως όλα αυτά είναι υπερβολές, πως κάτι τέτοιο δεν γίνεται να συμβεί σε καμια περίπτωση. Και όμως, συνέβη.

-Πώς ήταν η αίσθηση όταν αντίκρισες τον “Data”, Ke Huy Quan, να διαφημίζει και να εξηγεί την ιδέα που δημιούργησες;

Όταν το είδα στα πρώτα δευτερόλεπτα καθώς η LEGO μου το κράτησε για έκπληξη δεν μπορούσα να το πιστέψω και συγκινήθηκα βαθιά. Δημιουργείς κάτι μέσα σε τέσσερις τοίχους, στο σπίτι σου στην Αθήνα, και σιγά σιγά αυτό το δημιούργημα παίρνει γιγάντιες διαστάσεις. Φτάνεις στο σημείο να βλέπεις έναν από τους αγαπημένους σου παιδικούς ηθοποιούς τον υπέροχο Ke Huy Quan εκείνον που λάτρεψες στα Goonies αλλά και στο Indiana Jones και που πρόσφατα βραβεύτηκε με Όσκαρ να διαφημίζει και να παρουσιάζει την ιδέα σου. Τότε συνειδητοποιείς με απόλυτη σαφήνεια ότι δεν υπάρχουν όρια στο πόσο μακριά μπορεί να φτάσει η LEGO και το πάθος σου.

-Σου έχει αλλάξει αυτό τον τρόπο που βλέπεις τη δημιουργία; Σκέφτεσαι πιο εμπορικά πια ή παραμένεις «fan creator» που φτιάχνει ό,τι τον εμπνέει;

Η δημιουργία ήταν, είναι και θα είναι πάντα κάτι μαγικό κάτι που μπορεί να προέλθει από οποιοδήποτε υλικό. Μπορεί να γεννηθεί μέσα από μουσικά όργανα, στίχους, λέξεις, βιβλία, χρώματα και τόσα ακόμα. Η σημερινή εποχή είναι των pixel, ίσως αύριο να αναδυθεί κάτι καινούργιο. Ακόμα και τα πιο απλά υλικά, όπως πέτρες, μπορούν να μεταμορφωθούν σε έκφραση και δημιουργία αρκεί να ξέρεις τι θες να πεις, τι θέλεις ή δεν θέλεις να εκφράσεις μέσα από τα έργα σου. Αυτή την περίοδο, ένα μεγάλο κομμάτι του εαυτού μου έχει εστιαστεί και συνδεθεί με τα LEGO. Παρόλα αυτά, δεν προσεγγίζω τα πράγματα με εμπορική διάθεση. Μου αρέσει η απόλυτη ελευθερία που μοιάζει με παιδική ανεμελιά να δημιουργώ ό,τι θέλω, όποτε το νιώθω και όταν μπορώ. μου αρέσει να είμαι δημιουργός αλλά όχι έμπορος.

-Σκέφτεσαι να ασχοληθείς στο μέλλον αποκλειστικά με το LEGO design ή έχεις στο μυαλό σου κι άλλες δημιουργικές κατευθύνσεις;

Από πάντα ήμουν γεμάτος δημιουργικές ανησυχίες κάτι που όσοι με ξέρουν καλά το γνωρίζουν. Έχω ασχοληθεί με πολλά πράγματα: από σκηνικά στην τηλεόραση, μέχρι μεγάλα ευρωπαϊκά events. Η ζωή μου ήταν πάντα γεμάτη από δημιουργία και έμπνευση. Γι’ αυτό ποτέ δεν θα μπορούσα να περιοριστώ σε ένα μόνο αντικείμενο, όσο κι αν το αγαπώ βαθιά. Μου αρέσει να μετακινούμαι ανάμεσα σε διαφορετικά δημιουργικά «δωμάτια», να εξερευνώ και να ανανεώνομαι, ανάλογα με την εποχή και τα συναισθήματά μου.

Και τέλος — αν μπορούσες να σχεδιάσεις ένα LEGO set εμπνευσμένο από την Ελλάδα, τι θα έφτιαχνες;

Αυτή είναι μια πραγματικά δύσκολη ερώτηση, γιατί η Ελλάδα έχει τόσα πολλά όμορφα σημεία και μια τόσο πλούσια ιστορία που δεν ξέρω από πού να ξεκινήσω ή τι να επιλέξω να προσεγγίσω πρώτα. Παρόλα αυτά, δεν θα επέλεγα εύκολα κάτι αρχαίο, αν και έχω ήδη μια πολύ καλή ιδέα γι’ αυτό εδώ και καιρό! Αυτό που πάντα με γοήτευε και αγαπούσα βαθιά είναι οι φάροι τόσο ως κτίσματα όσο και για τον συμβολισμό τους όμως, με πρόλαβαν, καθώς πρόσφατα κυκλοφόρησε ένα πανέμορφο σετ με φάρο. Αλλα όσο αγάπω το φως, άλλο τόσο αγαπώ και τον άνεμο ετσί από την άλλη, έχω μεγάλη αδυναμία στους παλιούς ανεμόμυλους. Αν αποφάσιζα να δημιουργήσω κάτι, θα ξεκινούσα από έναν όμορφο, μεγάλο, ελληνικό ανεμόμυλο. Είναι μια ιδέα που έχω ξανασχεδιάσει, αλλά τώρα θα την υλοποιούσα με πολύ μεγαλύτερη ωριμότητα και λεπτομέρεια.